Crisis! En wat nu?

helpdesk • crisisdesk • bijstand ter plekke • grieppandemie, wat nu?  


Helpdesk bdKO voor alle vragen over risico's en latente crisissituaties,
tel.
079-3638102
(op werkdagen van
8.30 tot 17.00 uur)
home
Risico's
Communicatie
Crisis! En wat nu?
Praktische checklists
Onze dienstverlening
Handige tips
Workshops & training
Meer weten?
 


First things first

Wanneer u geconfronteerd wordt met een crisis, dan geldt first things first oftewel eerst de mens, dan de materie. De veiligheid van de aan uw organisatie toevertrouwde kinderen staat voorop, net als die van uw personeel en eventuele bezoekers.

In een aantal crisissituaties, zoals bij brand, bedreiging of een mogelijke ontploffing (b.v. door een gaslek) komt dit neer op snel en toch zorgvuldig ontruimen. Het echte crisismanagement komt dán pas. Hopelijk vindt u in dat geval snel een ruimte waar u samen met uw leidinggevenden terecht kunt om sturing te geven aan de verschillende processen, zoals de opvang van wellicht geschrokken kinderen en eventueel getraumatiseerd personeel. Maar ook de externe communicatie moet natuurlijk snel worden opgepakt.

Kortom, er moet heel veel in relatief korte tijd gebeuren. Overigens: voordat een crisis enigermate is beteugeld bent u uren verder! Wacht u daarom ook niet te lang met het bellen van de crisisdesk van de bdKO! Het nummer treft u aan in het handboekje crisiscommunicatie dat u hebt gekregen. Hebt u geen handboekje? Neem dan contact op het secretariaat van de bdKO.


Besluitvorming in crisissituaties
In een situatie waarin u onder hoge druk een besluit moet nemen, moet u gestructureerd te werk gaan. Improviseren houdt namelijk (te) grote risico’s in. In een crisissituatie kunt u gebruik maken van de besluitvormingsmethodiek BOBOC, die ontleend is aan NAVO-procedures. De letters BOBOC staan voor de verschillende fasen in een besluitvormingscyclus:

Beeldvorming - Oordeelsvorming – Besluitvorming - Opdrachtverstrekking - Controle

1. Beeldvorming: wat is er aan de hand?
U verzamelt feitenmateriaal door observatie en het uitwisselen van kennis en informatie. Ook brengt u in kaart wat nog onduidelijk of onzeker is. Zo kunt u zich een beter beeld vormen van het probleem.

2. Oordeelsvorming: ernst en gevolgen?
U analyseert de feiten en veronderstellingen, trekt voorlopige conclusies en stelt de behoefte aan middelen vast; vervolgens bekijkt u de voor- en nadelen van de bedachte oplossingen en eventuele alternatieven. Met het oog op de communicatiestrategie moet u zich tevens afvragen of en zo ja in welke mate sprake kan zijn van verwijtbaarheid aan uw adres. Dat zou u namelijk een stuk kwetsbaarder maken, zeker als u bedenkt dat door de media (of door direct betrokkenen!) de schuldvraag tegenwoordig al binnen enkele uren wordt gesteld. Zie ook verderop onder 'verwijtbaarheden'.

3. Besluitvorming: wat gaan we doen?
Kies een strategie en neem een definitieve beslissing. Zorg ervoor dat uw besluit voor alle betrokkenen duidelijk zijn.

4. Opdrachtverstrekking: welke opdrachten geeft u?
Opdrachten kunt u het beste formuleren door voor uzelf de volgende vragen te beantwoorden: wie doet wat, waar, wanneer en hoe?

5. Controle: nagaan of alles loopt
Nadat de opdrachten zijn verstrekt, moet u controleren of deze duidelijk zijn overgekomen en worden uitgevoerd; zo niet, dan moet u de opdracht(en) herformuleren en bijstellen.

Verwijtbaarheden
In of vlak na een crisissituatie wordt uw organisatie door onder andere de media onder een vergrootglas gelegd. Kritische vragen en opmerkingen klinken al heel snel als verdachtmakingen. Enkele voorbeelden:

• de brandweer was veel te laat ter plekke; werkte de
  alarminstallatie wel?

• zo te horen verliep de ontruiming erg chaotisch; werd daarop wel
  getraind?

• veel ouders zeiden ons dat ze van u nog niets vernomen hadden…

• kan iedereen zomaar bij u binnenlopen?

• we hebben vernomen dat veel leidsters toch stiekem in het
  kindercentrum roken…

• bent u eigenlijk wel verzekerd?

• dat is al de tweede keer in korte tijd dat uw kindercentrum
  negatief in het nieuws komt!


Allemaal uitlatingen die onprettig afstralen op uw mensen, realiseert u zich dat vooral. Onderschat daarom niet hoe moeilijk goede woordvoering is, en laat u hierbij actief adviseren. Datzelfde geldt voor de ander vormen van communicatie, ook de interne!